Samorząd Województwa Małopolskiego ogłosił tegoroczną edycję konkursu „Małopolska Wieś” – programu, w którym można zdobyć realne pieniądze na rozwój miejscowości. W tym roku pula wsparcia dla laureatów wynosi łącznie 475 tys. zł, a zgłoszenia można składać do 4 marca 2026 roku.
To dziesiąta odsłona inicjatywy skierowanej do sołectw z regionu. Jej celem jest wyróżnianie miejscowości, które aktywnie pracują nad poprawą jakości życia mieszkańców, od estetyki przestrzeni, przez działania społeczne, aż po obecność w internecie.
Liczy się wszystko, co pokazuje żywą, zaangażowaną wspólnotę: dbałość o ład architektoniczny i krajobraz, ochrona lokalnego dziedzictwa, integracja mieszkańców czy wzmacnianie tożsamości lokalnej. Oceniane będą także strony internetowe i profile sołectw w mediach społecznościowych: znak czasów, w których cyfrowa widoczność staje się częścią rozwoju wsi.
Konkurs prowadzony jest w trzech kategoriach: najpiękniejszej, najbardziej nowatorskiej oraz najlepiej obecnej w sieci małopolskiej wsi. W dwóch pierwszych brane są pod uwagę inicjatywy realizowane od 2021 roku, natomiast w kategorii internetowej – funkcjonujące co najmniej od ubiegłego roku witryny lub profile społecznościowe sołectw.
Zgłoszenia składać mogą gminy lub sołtysi, pod warunkiem uzyskania formalnego upoważnienia władz lokalnych, a przyznane pieniądze trafiają do gmin w formie dotacji na inwestycje i działania na rzecz zwycięskiej miejscowości.
Dla wielu wsi to więc szansa, by pomysł na rozwój przekuć w finansowane działanie.
Instrukcja „krok po kroku” do konkursu Małopolska Wieś 2026
Krok 1: sprawdź, czy możesz wystartować
Uczestnikami są sołectwa wiejskie z Małopolski, a zgłoszenie może złożyć gmina albo sołtys, ale wtedy potrzebuje pisemnego upoważnienia wójta/burmistrza. Ważne: jeśli sołectwo w danej kategorii już niedawno zgarnęło miejsce na podium albo wyróżnienie, może być wykluczone z ponownego startu w tej samej kategorii (reguła dotyczy lat 2017–2025 dla miejsc I–III oraz 2023–2025 dla wyróżnień).
Krok 2: wybierz kategorię i wybierz ją sprytnie
Są trzy ścieżki: Najpiękniejsza, Nowatorska i Wieś w Sieci.
Tu jest haczyk, który pomaga wygrać: w dwóch pierwszych liczą się inicjatywy zrealizowane od 2021 roku, a w internetowej – strona lub profil działające co najmniej od 2025 roku i wciąż aktywne.
Czyli jeśli macie świetną energię społeczną i realne działania, ale „instagram leży” – polujcie na najpiękniejszą/nowatorską. Jeśli macie mocny profil i stronę, a działania w terenie są skromniejsze – wieś w sieci może być waszym dobrym celem.
Krok 3: zbierz „dowody” i zbuduj opowieść
Jury patrzy m.in. na estetykę i ład przestrzenny, ochronę dziedzictwa, inicjatywy społeczne/edukacyjne, wzmacnianie tożsamości i integrację mieszkańców, a także narzędzia internetowe. Najważniejsze: nie pokazujcie listy działań jak sprawozdania z zebrania. Pokażcie historię zmiany:
- „Było tak” i „zrobiliśmy to” → „jest tak” (zdjęcia przed/po, liczby, frekwencja, partnerzy, wolontariat, efekty ).
- Jedno „duże” działanie to za mało. Lepiej działa pakiet, który pokazuje ciągłość
Krok 4: przygotuj prezentację
Do zgłoszenia trzeba dołączyć prezentację w PowerPoint: maksymalnie 20 slajdów. Ma dokumentować elementy podlegające ocenie (jest nawet gotowy schemat do pobrania dla każdej kategorii).
Zasada „wygrywającej prezentacji”: 20 slajdów to ma być trailer. Każdy slajd ma udowodnić konkretną rzecz.
Krok 5: wypełnij zgłoszenie i dopnij podpisy
Warunkiem udziału jest prawidłowo wypełnione zgłoszenie (formularz) + załączniki. Jeśli zgłasza sołtys – koniecznie upoważnienie od wójta/burmistrza.
Wersja elektroniczna wymaga prawdziwego podpisu elektronicznego (kwalifikowany / profil zaufany / e-dowód). Skan podpisu nie przejdzie.
Krok 6: wyślij to tak, żeby było „na czas”
Dokumenty można złożyć:
- pocztą na adres: UMWM, Departament Rolnictwa i Rozwoju Obszarów Wiejskich, ul. Racławicka 56, 30-017 Kraków z dopiskiem „Małopolska Wieś 2026”,
- osobiście w dzienniku podawczym (Racławicka / Basztowa / Wielicka),
- elektronicznie przez skrzynkę/ e-doręczenia, z podpisem elektronicznym.
I klucz: o terminie decyduje data wpływu do urzędu (papier) albo data doręczenia (elektronicznie).
