Średnio 50,2 tys. pojazdów na dobę korzystało w minionym roku z płatnego odcinka autostrady A4 Katowice – Kraków – podała spółka zarządzająca drogą. W 2024 r. było to 48,3 tys. Koncesjonariusz, jak co roku, planuje od 1 kwietnia podwyżkę opłat za przejazd autostradą.
Koncesję na eksploatację odcinka autostrady Katowice-Kraków ma spółka Stalexport Autostrada Małopolska (SAM), należąca do Grupy Stalexport Autostrady. W piątek SAM opublikowała wyniki za miniony rok – informację prasową rzecznik spółki Daniel Gryt rozesłał w piątek po południu.
Z danych SAM wynika, że w 2025 r. średni dobowy ruch na koncesyjnym odcinku autostrady A4 Katowice-Kraków wyniósł 50242 pojazdy i był o 4,1 proc. wyższy, niż w 2024 r. (48285).
Ruch samochodów osobowych wzrósł średnio z 40170 w 2024 r. do 42087 w 2025 r. (wzrost o 4,8 proc.). Przychody z poboru opłat od samochodów osobowych w 2025 r. wyniosły 413,9 mln zł, czyli wzrosły o 11,6 proc. wobec 2024 r. (370,1 mln zł). To efekt podwyżek stawek za przejazd z 2024 r. i 2025 r.
Średniodobowy ruch samochodów ciężarowych wzrósł o 0,5 proc., z 8116 w 2024 r. do 8154 pojazdów w 2025 r. Przychody z poboru opłat od samochodów ciężarowych w 2025 r. wyniosły 214,5 mln zł, wobec 202,1 mln zł w 2024 r. (wzrost o 6,2 proc.). To również efekt podwyżek stawek za przejazd z 2024 r. i 2025 r.
W efekcie w 2025 r. ogółem przychody z poboru opłat wzrosły rdr. o 9,7 proc.: wyniosły 628,5 mln zł, podczas gdy w 2024 r. było to 573,1 mln zł. Dzięki temu – zgodnie z danymi z piątkowego raportu skonsolidowanego – grupa wypracowała przychody ok. 641 mln zł (rok wcześniej 586,3 mln zł), z kolei zysk netto wyniósł ok. 94,7 mln zł (przed rokiem 139,7 mln zł).
W komentarzu przesłanym przez Gryta spółka zaznaczyła, że wzrost jej przychodów „pozwala na stałe podnoszenie standardu infrastruktury – tak by w momencie zakończenia koncesji trasa ta spełniała odpowiednie standardy”.
Spółka SAM zaznaczyła, że w 2025 r. oddała do użytku ok. 35 km nowej jezdni, natomiast w 2026 r. wyremontowane zostaną kolejne 32 km. Oznacza to, że do końca 2026 r. cała autostrada A4 między Katowicami a Krakowem będzie miała (zgodnie z koncesją) nową nawierzchnię.
29 stycznia br. spółka podała w raporcie bieżącym, że zwróciła się do Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad o zgodę na zmianę stawek za przejazd autostradą pobieranych (w systemie otwartym) na każdym placu poboru opłat: w Mysłowicach i w Balicach. Opłaty na każdej bramce mają wynieść po 18 zł dla aut osobowych (dotąd 17 zł) i po 55 zł dla pojazdów pozostałych kategorii (dotąd 52 zł).
Dzień później GDDKiA w informacji prasowej napisała, że w jej ocenie, biorąc pod uwagę wysokie podwyżki wdrożone przez koncesjonariusza w poprzednich latach, kolejny wzrost opłat jest niezasadny.
Dyrekcja przypomniała, że prawo do podwyższenia opłaty za przejazd autostradą płatną wynika z umowy koncesyjnej podpisanej pod koniec lat 90. ub. wieku. „GDDKiA nie posiada realnych uprawnień do wpływania na decyzje związane ze zmianami stawek opłat, jeżeli są one zgodne z postanowieniami tej umowy” – zastrzegła.
Dyrekcja przypomniała jednocześnie, że umowa z koncesjonariuszem autostrady A4 Katowice – Kraków wygaśnie w połowie marca przyszłego roku, a zarządzanie tym odcinkiem przejmie publiczny zarządca. Wraz z wygaśnięciem umowy koncesyjnej zniesione zostaną opłaty dla pojazdów lekkich (o dopuszczalnej masie całkowitej do 3,5 tony) za poruszanie się tą trasą.
Grupa SAM w poprzednich latach sygnalizowała wolę dalszego zaangażowania w odcinek A4 Katowice-Kraków po zakończeniu obowiązującej do marca 2027 r. umowy koncesyjnej. Zarządca wskazywał m.in. na potrzebę rozbudowy autostrady o trzeci pas deklarując, że jest w stanie zrobić to szybciej, niż zarządca publiczny.
Obecnie spółka, realizując umowę koncesyjną, m.in. wymienia całą nawierzchnię autostrady, a także buduje dwa dodatkowe Miejsca Obsługi Podróżnych. W lipcu ub. roku spółka Stalexport Autostrady informowała o przyjęciu oferty Eurovia Polska na budowę MOP Rudno za 31,7 mln zł netto oraz MOP Grojec za 28,7 mln zł netto.
Udzielenie 30-letniej koncesji w 1997 r. oznaczało przeniesienie przez państwo (w ramach partnerstwa publiczno-prywatnego) na podmiot prywatny zadań uzyskania finasowania, przeprowadzenia inwestycji, a następnie spłaty zadłużenia, remontowania i utrzymania drogi. Wszystkie te działania finansowane są wyłącznie z opłat za przejazd. Koncesjonariusz nie korzysta z subwencji czy dotacji ze środków publicznych.
Przedstawiciele SAM przypominają, że po zawarciu umowy koncesyjnej w 1997 r. i rozpoczęciu poboru opłat za przejazd, spółka pierwszą dywidendę wypłaciła w 2016 r., a kredyty zaciągnięte na początku umowy spłaciła ok. 2020 r., jednocześnie ponosząc ryzyko związane m.in. z natężeniem ruchu.
Spółka SAM wchodzi w skład Grupy Kapitałowej Stalexport Autostrady, koncentrującej działalność na modernizacji i rozbudowie infrastruktury autostradowej. Stalexport Autostrady S.A. jest częścią włoskiej grupy kapitałowej Mundys, która posiada jej 61,2 proc. udziałów.
Strona publiczna, poza wpłacanymi przez spółki grupy Stalexport Autostrady podatkami, partycypuje w zyskach z przedsięwzięcia, tj. uzyskuje płatności na rzecz Skarbu Państwa. Łączna kwota wpłat do budżetu państwa w latach 2018-24 przekroczyła 600 mln zł.
Pod koniec stycznia br. firma Stalexport Autostrady S.A. opublikowała projekt nowej strategii uwzględniającej trzy filary: inwestycje w nieruchomości mieszkaniowe lub wielofunkcyjne, zarządzanie infrastrukturą transportową – tzw. infrastrukturą mobilności oraz projekty uzupełniające – systemy bezbramkowego poboru opłat i aplikacje mobilne.
W pierwszym z tych segmentów spółka ogłosiła budowę nowego kilkuczłonowego budynku mieszkalnego w centrum Katowic, o powierzchni netto ok. 50-55 tys. m kw., mieszczącego do 700 mieszkań, w oparciu o posiadane już przez nią nieruchomości.
(PAP)
Czytaj też:
Mularczyk pisze do Bacona. „Czas na nowego ambasadora” i polityczny ring
