„Człowiek, który gasił światło”, będzie pilnował finansów krakowskiej kurii. Historyczna nominacja Lucjana Tabaki

Człowiek, któremu przypadło symboliczne „zgaszenie światła” w województwie nowosądeckim, wraca do administracji dużego kalibru. Od 1 lipca Lucjan Tabaka obejmie funkcję ekonoma Archidiecezji Krakowskiej. Decyzja kardynała Grzegorza Rysia jest historyczna: po raz pierwszy w dziejach archidiecezji jej majątkiem i finansami zarządzać będzie osoba świecka.

Lucjan Tabaka jest postacią mocno wpisaną w najnowszą historię Nowego Sącza. Choć urodził się w Szymankach koło Szczytna, znaczna część jego zawodowej i publicznej biografii związana jest właśnie z naszym regionem. Był ostatnim wojewodą nowosądeckim. Funkcję objął 13 stycznia 1998 roku z nominacji premiera Jerzego Buzka i pełnił ją do 31 grudnia – ostatniego dnia istnienia województwa nowosądeckiego. Następnego ranka Nowy Sącz obudził się już nie jako stolica województwa, lecz miasto powiatowe w granicach nowej, znacznie większej Małopolski.

Na Sądecczyźnie zapamiętano go również jako jednego z najbardziej konsekwentnych orędowników budowy nowego połączenia kolejowego z Krakowem przez Podłęże i Piekiełko. Gdy ćwierć wieku temu mówił o szybkim pociągu z Nowego Sącza do Krakowa, część lokalnych polityków traktowała te plany jak fantazję. Tabaka uparcie wracał jednak do tematu przez kolejne lata, także już po odejściu z administracji rządowej.

Od Urzędu Wojewódzkiego do krakowskiej kurii

Tabaka jest absolwentem Wydziału Elektrotechniki, Elektroniki i Automatyki Akademii Górniczo-Hutniczej w Krakowie. Pracował między innymi w Państwowej Inspekcji Radiowej, Zespole Szkół Zawodowych PKP oraz Urzędzie Wojewódzkim w Nowym Sączu. Po likwidacji województwa został doradcą wojewody małopolskiego, a później pełnomocnikiem prezydenta Nowego Sącza do spraw nadzoru właścicielskiego nad miejskimi spółkami.

W latach 2005–2014 był kanclerzem Politechniki Krakowskiej. Następnie objął kierowanie należącą w całości do uczelni spółką AKOPOL Development, realizującą między innymi przedsięwzięcia mieszkaniowe i inwestycyjne.

Archidiecezja, przedstawiając nowego ekonoma, podkreśla jego ponad 60-letnie doświadczenie zawodowe w administracji publicznej, nadzorze właścicielskim i zarządzaniu dużymi instytucjami.

Kim jest ekonom archidiecezji?

To osoba odpowiedzialna za zarządzanie dobrami materialnymi diecezji, wykonywanie zgodnych z prawem decyzji finansowych biskupa oraz coroczne przedstawianie rozliczenia przychodów i wydatków. Kodeks prawa kanonicznego stanowi, że ekonom powinien być osobą rzeczywiście biegłą w sprawach gospodarczych i odznaczającą się nienaganną uczciwością. Urząd powierzany jest zasadniczo na pięcioletnią kadencję. Prawo kościelne nie zastrzega tej funkcji wyłącznie dla duchownych, jednak w Archidiecezji Krakowskiej dotychczas zawsze sprawowali ją księża.

Nominacja Tabaki nie jest więc rewolucją z punktu widzenia prawa kanonicznego, ale jest wyraźnym przełamaniem wieloletniej praktyki jednej z największych polskich archidiecezji.

Najpierw był raport o finansach

Zmiana następuje po analizie finansowo-organizacyjnej krakowskiej kurii, przeprowadzonej w pierwszym kwartale 2026 roku z inicjatywy kardynała Grzegorza Rysia. Raport przygotował nieodpłatnie dr Jarosław Bauc, ekonomista, menedżer i były minister finansów w rządzie Jerzego Buzka.

Z opublikowanego przez archidiecezję komunikatu wynika, że kuria nie jest zadłużona, a jej sytuacja finansowa pozostaje stabilna. Autor analizy zarekomendował jednak wzmocnienie planowania budżetowego, uporządkowanie procedur, szybsze podejmowanie decyzji oraz szerszy udział niezależnych świeckich ekspertów w Archidiecezjalnej Radzie do spraw Ekonomicznych.

Jednym z zaleceń jest również przygotowywanie corocznej, publicznej informacji o finansach kurii. Ma to zwiększyć przejrzystość wobec wiernych, duchownych i opinii publicznej.

Lucjana Tabakę będzie wspierał nowy wiceekonom, ks. Rafał Buzała. Według rzecznika archidiecezji ma to być tandem łączący doświadczenie świeckiego specjalisty z wiedzą duchownego znającego codzienne realia parafii i instytucji kościelnych.

Sam Tabaka zapowiada, że rozpocznie pracę od sprawdzenia, w jaki sposób archidiecezja zarządza swoim majątkiem.

– W pierwszej kolejności zamierzam zweryfikować efektywność zarządzania majątkiem trwałym i procedury w tym zakresie – deklaruje. Nową funkcję nazywa zaszczytem i wyzwaniem. Dedykuje ją swojej zmarłej mamie – religijnej, uczciwej i pracowitej kobiecie, która, jak mówi, byłaby z tej nominacji bardzo dumna.