Sądeczanka Wiesława Borczyk znalazła się w elitarnym gronie 25 polskich prawniczek w biznesie, rankingu magazynu „Forbes Women”. Choć w nazwie rankingu występuje słowo „biznes” pięć z tych kobiet zostało wyróżnionych za działalność na rzecz rozwoju społeczeństwa obywatelskiego, w tym sądecka prawniczka. Wiesława Borczyk radca prawny (aktualnie na emeryturze) jest ekspertem w zakresie prawa samorządowego, organizacji pozarządowych i polityki senioralnej. W 2007 r. zainicjowała utworzenie pierwszej w kraju parasolowej organizacji pozarządowej pn. Ogólnopolska Federacja Stowarzyszeń Uniwersytetów Trzeciego Wieku. Jest prezesem zarządu, wykonując tę funkcję pro bono.
– Jakiś czas temu redakcja „Forbesa” przesłała mi do wypełnienia ankietę do wypełnienia na swój temat. Zrobiłam to i niemal zapomniałam, że jestem w kręgu zainteresowań twórców tego rankingu – mówi DTS Wiesława Borczyk. – Aż do dzisiaj, kiedy mąż rano poszedł do sklepu i obok bułek na śniadanie przyniósł mi najświeższe wydanie „Forbesa”. Byłam zaskoczona, ale przede wszystkim bardzo szczęśliwa i dumna, bo znalezienie się w takim to ogromne wyróżnienie nie tylko dla mnie, ale również dla idei aktywizacji polskich seniorów i ogromnej rzeczy ludzi tworzących w całym kraju setki uniwersytetów trzeciego wieku.
To nie pierwsze wyróżnienie dla Wiesławy Borczyk za inspirowanie innych do aktywnych działań na rzecz środowisk senioralnych w Polsce. O karierze zawodowej sądeckiej prawniczki można przeczytać poniżej w specjalnej ankiecie, którą wypełniła na prośbę magazynu „Forbes Women”.
***
Dlaczego powinna Pani znaleźć się na liście prawniczek Forbes Women?
Studia prawnicze ukończyłam na Wydziale Prawa i Administracji UJ w Krakowie w 1971 r. z tytułem mgr prawa. W latach 1975-2019 byłam zatrudniona na etacie radcy prawnego w różnych instytucjach i urzędach oraz prowadziłam własną kancelarię radcy prawnego. Aktualnie jestem na emeryturze. Brałam aktywny udział w procesach zmian ustrojowych w naszym kraju, a w szczególności w tworzeniu się samorządu terytorialnego. Obsługę prawną jednostek samorządu terytorialnego prowadziłam do 2015 r. W tym okresie zrozumiałam i doświadczyłam czym jest wspólnota samorządowa, wspólnota mieszkańców oraz jak powinna wyglądać realizacja ich praw. Zmiany demokratyczne w naszym państwie sprawiły, że wzrastała świadomość mieszkańców- obywateli, którzy w wyborach samorządowych decydowali o przyszłości swojego miasta/ gminy. Dla radczyni prawnej to było nowe, bardzo ważne doświadczenie. Jako ekspert z zakresu prawa samorządowego brałam udział w projektach szkoleniowych dedykowanych przedstawicielom władz i pracownikom samorządowym, w opracowaniu publikacji w przedmiotowym zakresie. Pomagałam również w tworzeniu NGO’sów.
Działalność społeczna – pro bono. Od 2004 r. pogłębiam swoją wiedzę na temat zmian demograficznych oraz starzenia się społeczeństw i jego skutków. Interesuję się formami i metodami utrzymania osób starszych jak najdłużej w aktywności i dobrym zdrowiu. Idea Uniwersytetów Trzeciego Wieku stała mi się bliska. W 2004 r. zainicjowałam utworzenie Stowarzyszenia Sądecki Uniwersytet Trzeciego Wieku (SUTW), w którym pełnię społecznie nadal, w wyniku wyboru, funkcję prezesa zarządu. Wiele tysięcy Sądeckich seniorek i seniorów korzystało z bogatej oferty edukacyjnej SUTW. W 2007 r., w celu konsolidacji środowiska UTW i wsparcia ich liderów-liderek zgłosiłam inicjatywę utworzenia Ogólnopolskiej Federacji Stowarzyszeń Uniwersytetów Trzeciego Wieku w ramach współpracy z PAFW-program Równamy szanse w edukacji Uniwersytety Trzeciego Wieku.
Jakie działania podejmuje Pani na rzecz wspierania kobiet? Jakie inne działania pro bono Pani realizuje?
W 2007 r. utworzono Federację UTW, pierwszą w kraju pozarządową organizację parasolową UTW. Zostałam wybrana na prezesa zarządu i nadal pełnię społecznie tę funkcję. Moje działania pro bono na rzecz wspierania kobiet są związane z działalnością UTW, tj. „uczeniu się przez całe życie, w celu zdrowego i godnego starzenia się”. Liderkami – prezeskami zarządów, dyrektorkami, koordynatorkami UTW – są w zdecydowanej większości kobiety, wiele z nich w wieku emerytalnym. To społeczne organizatorki, kreatorki i menedżerki lokalnej społeczności seniorów.
W roku akademickim 2021/22 (po okresie pandemii) w badaniu statystycznym GUS wzięły udział 552 UTW. Funkcjonowały one w ramach różnych form organizacyjno-prawnych, wśród których większość stanowiły stowarzyszenia – 288 jednostek. Łącznie do UTW uczęszczało 86609 osób. Słuchaczami były głównie kobiety (83,8%), osoby w wieku 60-79 l. (82,9%), z wykształceniem średnim (48,9%) i mające status emeryta (88,6%).
Dotychczas brak jest rozwiązań prawnych i systemowych dot. prawa do edukacji w starszym wieku. Temat ten podjął m.in. RPO oraz Komisja Ekspertów ds. Osób Starszych przy RPO, której jestem członkiem od 2011 r. Ustawodawca nie ustanowił środków ochrony prawnej przed dyskryminacją ze względu na wiek w dostępie do oświaty i szkolnictwa wyższego.
W ramach Federacji UTW inicjuję różnorodne działania i projekty mające na celu wieloaspektowe wsparcie liderek i liderów UTW oraz współuczestniczę w ich realizacji: organizacja szkoleń, konferencji mających na celu wyposażenie ich w niezbędne kompetencje; prowadzenie bezpłatnego Punktu Konsultacyjno-Doradczego, gdzie eksperci udzielają porad istniejącym UTW, a także osobom, które chcą utworzyć UTW; opracowywanie i wydawanie publikacji/poradników – szczególne znaczenie „Standardy działania Uniwersytetów Trzeciego Wieku w Polsce” wyd. 2012, 2014 i 2019 wraz z pilotażowym ich wdrażaniem; organizacja Forum III Wieku na FE w Krynicy Zdroju (2009-2019); wydawanie Biuletynu UTW.
Za pracę społeczną zostałam uhonorowana wieloma odznaczeniami i wyróżnieniami, w tym m.in. Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski za wybitne zasługi dla rozwoju ruchu Uniwersytetów Trzeciego Wieku oraz za osiągnięcia w działalności na rzecz aktywizacji osób starszych i popularyzacji idei ustawicznego kształcenia (2015) oraz odznaką honorową „Zasłużony dla Samorządu Radców Prawnych”
Uniwersytety Trzeciego Wieku w Polsce realizują piękną misję „Uczenia się przez całe życie” w celu aktywnego, zdrowego i godnego starzenia się. Liderkami UTW – prezeskami zarządów, dyrektorkami, koordynatorkami są w zdecydowanej większości kobiety, wiele z nich w wieku emerytalnym. To także organizatorki, kreatorki i menedżerki lokalnych działań senioralnych i międzypokoleniowych. Wzajemnie się wspieramy, pomagamy w poszerzaniu wiedzy, także prawniczej, obywatelskiej, w doskonaleniu umiejętności zarządzania organizacją oraz pozyskiwania funduszy na działalność. To głównie z myślą o nich, aktywnych kobietach na emeryturze, zdecydowałam się wziąć udział w kolejnej edycji Listy prawniczek ogłoszonej przez Forbes Women. Mam nadzieję, że będzie to docenienie kobiet-aktywnych na emeryturze, działających pro bono w swoich środowiskach lokalnych. Rok 2025 będzie jubileuszowym rokiem 50 – lecia działalności UTW w Polsce. Byłaby to doskonała okazja, aby właśnie pokazać na forum publicznym, także w mediach, sylwetki tych wspaniałych, niezwykłych kobiet.
Czytaj też:
